vez

vez
vez
1. ‘Momento determinado en el tiempo’, ‘cada ocasión entre otras en que sucede algo’ y ‘turno’. Cuando este sustantivo va precedido de un ordinal o de cualquier otro adjetivo indicador de orden (última, anterior, etc.), es preceptivo el uso del artículo (la primera vez, la última vez, la vez anterior, etc.); así, en ⊕ «No es primera ni segunda vez que roban a nuestros animales» (Vistazo [Ec.] 21.9.97), debió decirse No es la primera ni la segunda vez... Sí se prescinde del artículo cuando la expresión de orden va precedida de la preposición por: por primera vez, por última vez, etc., y no ⊕ por la primera vez, ⊕ por la última vez, etc., como se hace a veces por influjo de otras lenguas como el francés, el inglés o el italiano.
2. a la vez. ‘Al mismo tiempo’: «El chofer era un tipo tranquilo y alegre a la vez» (JmnzEmán Tramas [Ven. 1991]). Precedido del numeral uno, en el español de varios países de América tiene sentido distributivo y significa ‘uno cada vez, de uno en uno’: «Tenían que salir uno a la vez» (Chao Altos [Méx. 1991]).
3. a mi (tu, su...) vez. ‘Por mi (tu, su...) parte’: «Mi padre controló sus gemidos y yo, a mi vez, me apresuré a respirar hondo» (Cuauhtémoc Grito [Méx. 1992]). En esta locución, el posesivo varía de acuerdo con el número y persona del poseedor; así, no es correcto un uso como el siguiente: ⊕ «El escrito existente me lo dio a conocer a mí la Federación, y yo, a su vez, di conocimiento del mismo a la Asociación de Futbolistas» (Abc [Esp.] 3.12.83); debió decirse yo, a mi vez.
4. a la(s) de veces, a las veces. → 5.
5. a veces. ‘En algunas ocasiones’: «A veces llueve sin previo aviso» (Parra Obscenidad [Chile 1984]). Son arcaicas otras fórmulas como a las veces, a la de veces o a las de veces. Es propio del habla popular de algunos países americanos, y desaconsejable en el habla culta, decir ⊕ en veces, en lugar de a veces: ⊕ «Yo en veces quisiera irme pa siempre, pero no me duran esas ganas» (Vega Marcelina [Méx. 1993]).
6. de cuando en vez, de vez en cuando. → cuando, 11.
7. de una buena vez. ‘Por fin o definitivamente’. Es calco de la locución francesa une bonne fois y su uso está bastante más extendido en América que en España: «La tía Francisca trató de convencerla de que capitulara de una buena vez antes de que fuera demasiado tarde» (GaMárquez Vivir [Col. 2002]). Son equivalentes y más recomendables otras locuciones más usuales o más propiamente españolas, como de una vez, de una vez para siempre o de una vez por todas, esta última también procedente del francés (une fois pour toutes), pero más asentada en el uso que de una buena vez.
8. ⊕ en veces. → 5.
9. ⊕ la primer vez, ⊕ la tercer vez. → primero, 1 y tercero.
10. tal vez. → tal, 6.
11. una vez. Precediendo a un participio en construcción absoluta, indica que la acción denotada por el verbo principal se realiza inmediatamente después de la denotada por el participio: «Una vez graduado, se dedicó de lleno a la especialidad de abogado defensor» (Chavarría Rojo [Ur. 2002]). No debe confundirse con la locución conjuntiva una vez que (→ 12).
12. una vez que. Locución conjuntiva que significa ‘cuando, después de que’: «Una vez que termine la temporada lluviosa, será necesario reforzar algunos tramos de esta carretera» (Tiempos [Bol.] 1.4.97). En el habla esmerada no debe suprimirse la conjunción: ⊕ Una vez termine... No debe confundirse con la construcción una vez + participio: Una vez terminada la temporada... (→ 11).
13. vez pasada. En el habla coloquial de los países del Río de la Plata se emplea, sin artículo, con el sentido de ‘en cierta ocasión o hace poco’: «Vez pasada pregunté en una charla qué cosas sentían que no podían hacer» (Bucay Camino [Arg. 2002]).

Diccionario panhispánico de dudas. 2013.

Игры ⚽ Нужна курсовая?
Sinónimos:

Mira otros diccionarios:

  • vez — (Del lat. vicis). 1. f. Alternación de las cosas por turno u orden sucesivo. 2. Tiempo u ocasión determinada en que se ejecuta una acción, aunque no incluya orden sucesivo. Vez hubo que no comió en un día. 3. Tiempo u ocasión de hacer algo por… …   Diccionario de la lengua española

  • vez — |ê| s. f. 1. Relação dos atos consigo próprios e com a unidade. 2. Nome que, junta a um adjetivo numeral, indica a reiteração, a quantidade. 3. Ocasião, turno. 4. Tempo, época indeterminada. 5. Ensejo, oportunidade. 6. Dose, pequena porção. 7. às …   Dicionário da Língua Portuguesa

  • Vez — País …   Wikipedia Español

  • Věž — Administration Pays  Tcheque, republique ! …   Wikipédia en Français

  • vez — vȇz m <N mn vézovi> DEFINICIJA 1. izrađivanje crteža ili šara na tkanini posebnom tehnikom 2. tako rađen samostalan ukras (čipka) 3. pren. razg. [i] (+ potenc.)[/i] precizan, minuciozan rad 4. mjesto određeno za vezanje brodova 5. uvez… …   Hrvatski jezični portal

  • Věž — is a village near Humpolec in the Havlíčkův Brod District, Vysočina Region of the Czech Republic. About 796 people live in Věž and it has 14,43 km² …   Wikipedia

  • vêz — m 〈N mn vézovi〉 1. {{001f}}izrađivanje crteža ili šara na tkanini posebnom tehnikom 2. {{001f}}tako rađen samostalan ukras (čipka) 3. {{001f}}pren. razg. (+ potenc.) precizan, minuciozan rad 4. {{001f}}mjesto određeno za vezanje brodova 5.… …   Veliki rječnik hrvatskoga jezika

  • Vez — is a village and commune in the Oise département of northern France …   Wikipedia

  • vez — (Del lat. vicis.) ► sustantivo femenino 1 Cada realización de un suceso o de una acción en momentos y circunstancias diferentes: ■ la primera vez que hablé en público fue terrible. IRREG. plural veces 2 Momento determinado en que se ejecuta una… …   Enciclopedia Universal

  • Vez — 49° 15′ 52″ N 3° 00′ 12″ E / 49.2644, 3.0033 …   Wikipédia en Français

Compartir el artículo y extractos

Link directo
… Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”